Bikepacking – czym właściwie jest i dlaczego coraz więcej osób wybiera rowerową turystykę „na lekko”?

Czym jest bikepacking i skąd wzięła się jego popularność?

Najprościej mówiąc, bikepacking to forma turystyki rowerowej, w której bagaż rozkładany jest bezpośrednio na rowerze przy pomocy kompaktowych toreb montowanych do ramy, kierownicy, podsiodłówki czy widelca.

W przeciwieństwie do klasycznych sakw bikepacking zazwyczaj nie opiera się na dużym bagażniku i ciężkich bocznych torbach. Cały system jest bardziej zwarty, lżejszy i lepiej zintegrowany z rowerem. W praktyce coraz częściej spotyka się jednak pewną formę bikepackingu hybrydowego, gdzie obok klasycznych toreb bikepackingowych pojawia się lekki bagażnik z kompaktowymi sakwami. Takie rozwiązanie potrafi zachować dobrą stabilność roweru, a jednocześnie znacząco zwiększa możliwości transportowe. Szczególnie podczas bardzo długich wypraw, kiedy zmieszczenie całego ekwipunku wyłącznie w torbach bikepackingowych byłoby zwyczajnie trudne albo mało realistyczne.

Tak czy inaczej wciąż mówimy o rozwiązaniach, które stawiają na lepsze rozmieszczenie ciężaru i jak najlepszą optymalizację wagi. I właśnie ta różnica mocno wpływa na charakter jazdy.

Klasyczna turystyka rowerowa świetnie sprawdza się podczas spokojnych tras asfaltowych i długich wyjazdów nastawionych bardziej na komfort przewożenia dużej ilości sprzętu. Bikepacking z kolei dużo lepiej odnajduje się tam, gdzie teren robi się mniej oczywisty.

Szutry, leśne dukty, górskie drogi, mieszane nawierzchnie czy wielokilometrowe odcinki poza asfaltem — właśnie w takich warunkach przewaga lekkiego setupu zaczyna być naprawdę odczuwalna.

Nieprzypadkowo bikepacking bardzo często określa się stylem „fast & light”. I wbrew pozorom nie chodzi tu wyłącznie o szybką jazdę. Bardziej o swobodę przemieszczania się, łatwiejsze manewrowanie rowerem i możliwość improwizowania w trasie bez walki z ciężkim sprzętem.

Źródło: Deuter.com

Bikepacking czy sakwy? To coś więcej niż wybór bagażu

Dyskusja o wyższości bikepackingu nad klasycznymi sakwami wraca praktycznie bez końca. Problem polega na tym, że oba rozwiązania mają sens — po prostu odpowiadają na trochę inne potrzeby.

Sakwy nadal pozostają bardzo wygodnym rozwiązaniem podczas dłuższych wyjazdów po asfaltach i spokojniejszych trasach. Oferują dużą pojemność, łatwiejsze pakowanie i prostszy dostęp do sprzętu. Sam montaż i zdejmowanie całego zestawu również bywa wygodniejszy.

Bikepacking idzie natomiast w stronę mobilności.

Lepsze rozłożenie ciężaru, brak ciężkiego bagażnika, większa kontrola nad rowerem oraz łatwiejsze poruszanie się w trudniejszym terenie sprawiają, że różnicę szczególnie czuć poza idealną nawierzchnią.

Korzenie, piach, kamieniste zjazdy czy wąskie leśne ścieżki bardzo szybko pokazują, że rower z ciężkimi sakwami zaczyna zachowywać się zupełnie inaczej niż lekki, a napewno równomiernie dociążony zestaw bikepackingowy.

Nie oznacza to jednak, że bikepacking jest rozwiązaniem idealnym.

Taki setup zwykle okazuje się droższy, bardziej wymagający pod kątem pakowania i mniej wybaczający błędy organizacyjne. Tutaj naprawdę trzeba przemyśleć, co zabiera się na trasę, bo przestrzeń szybko się kończy.

To klasyczny kompromis pomiędzy wygodą przewożenia dużej ilości rzeczy a swobodą jazdy.

Sprawdź nasze propozycje rowerowych saszetek, plecaków, toreb bikepackingowych i odzieży!

Jaki rower sprawdzi się w bikepackingu?

Teoretycznie bikepacking można uprawiać niemal na każdym rowerze. W praktyce jednak bardzo dużo zależy od charakteru trasy oraz stylu jazdy.

Najważniejsze są trzy rzeczy:

• teren, po którym będziesz się poruszać,
• długość wyprawy,
• sposób, w jaki lubisz jeździć.

Najczęściej w bikepackingu spotyka się dziś rowery gravelowe. I trudno się temu dziwić. Gravel bardzo dobrze łączy efektywność jazdy po asfalcie z możliwością komfortowego poruszania się po szutrach i lekkim terenie.

Warto jednak pamiętać, że gravel gravelowi nierówny. Niektóre modele są mocno sportowe i nastawione na szybkość, inne znacznie bliżej mają do komfortowej turystyki. Coraz częściej pojawiają się też gravele z amortyzacją oraz możliwością założenia naprawdę szerokiej opony.

Gdy teren robi się bardziej wymagający, dużo sensowniejszym wyborem często okazuje się MTB. Szerokie opony, amortyzacja i większa kontrola nad rowerem pozwalają dużo pewniej poruszać się po trudniejszych trasach.

Rower trekkingowy nadal pozostaje natomiast bardzo wygodną opcją dla osób stawiających na komfort i bardziej klasyczne podróżowanie, a rowery crossowe bywają ciekawym kompromisem pomiędzy asfaltem a lekkim terenem.

Znacznie ważniejsze od samej kategorii roweru bywają jednak detale:

• liczba punktów montażowych,
• geometria,
• ilość miejsca w ramie,
• możliwość przewożenia większej ilości wody,
• kompatybilność z torbami.

To właśnie te elementy często decydują o tym, czy rower będzie wygodny podczas wielodniowej wyprawy.

Źródło: Deter.com

Torby bikepackingowe i sztuka sensownego pakowania

W bikepackingu bardzo szybko okazuje się, że sam sprzęt to dopiero początek. Dużo ważniejsze staje się umiejętne rozłożenie bagażu.

Klasyczny zestaw bikepackingowy najczęściej składa się z:

• torby podsiodłowej,
• torby na kierownicę,
• torby na ramę,
• opcjonalnie dodatkowych toreb na widelec lub górną rurę.

I właśnie tutaj zaczyna się cała zabawa z logistyką.

W bikepackingu nie chodzi o symetryczne pakowanie jak w klasycznych sakwach. Znacznie ważniejszy staje się środek ciężkości roweru.

Najcięższe rzeczy najlepiej umieszczać centralnie — możliwie nisko i blisko środka roweru. Dlatego w torbie na ramę najczęściej lądują:

• jedzenie,
• elektronika,
• woda,
• narzędzia,
• zapięcie,
• cięższy sprzęt.

Torba podsiodłowa dobrze sprawdza się przy odzieży i lekkim sprzęcie biwakowym, natomiast na kierownicy zwykle przewozi się bardziej objętościowe, ale lżejsze rzeczy — na przykład śpiwór, materac czy kurtkę membranową.

Dobrze spakowany rower prowadzi się zauważalnie pewniej. Źle rozłożony bagaż potrafi natomiast skutecznie odebrać przyjemność z jazdy.

Co zabrać na bikepacking?

I tutaj pojawia się moment, w którym większość początkujących popełnia ten sam błąd — próbuje zabrać wszystko „na wszelki wypadek”.

Problem polega na tym, że w bikepackingu każdy dodatkowy kilogram naprawdę zaczyna być odczuwalny. Dlatego warto skupić się przede wszystkim na rzeczach, które realnie wpływają na bezpieczeństwo i możliwość kontynuowania jazdy.

Podstawowy zestaw powinien obejmować:

• multitool,
• pompkę lub naboje CO2,
• zapasową dętkę,
• łyżki do opon,
• podstawowy zestaw naprawczy,
• apteczkę,
• oświetlenie,
• solidne zapięcie,
• kask.

Przy wyjazdach zagranicznych dobrze wcześniej sprawdzić lokalne przepisy. W niektórych krajach wymagane bywają dodatkowe elementy odblaskowe, kamizelki czy obowiązkowy kask.

Jedzenie i nawodnienie podczas wyprawy

Bikepacking raczej nie jest sportem dla osób planujących kulinarne uczty na trasie (choć i tu można znaleźć wyjątki). Tutaj dużo bardziej liczy się funkcjonalność niż gotowanie skomplikowanych posiłków.

Najlepiej sprawdzają się produkty:

• lekkie,
• kaloryczne,
• łatwe do przewożenia,
• szybkie do zjedzenia podczas jazdy.

Batony energetyczne, suszone owoce, orzechy czy liofilizaty bardzo dobrze wpisują się w ten styl podróżowania.

Równie ważny pozostaje dostęp do wody. Im dłuższa i bardziej oddalona od cywilizacji trasa, tym większego znaczenia nabiera planowanie miejsc uzupełniania zapasów.

Źródło: Deuter.com

Sprzęt biwakowy — minimalizm, który potrafi kosztować

Jeśli planujesz noclegi w terenie, poziom trudności organizacyjnej rośnie naprawdę szybko.

Nagle okazuje się, że trzeba zmieścić:

• namiot, tarp lub hamak
• śpiwór,
• materac,
• dodatkową odzież,
• sprzęt do gotowania.

I właśnie tutaj bikepacking brutalnie pokazuje, jak dużą przewagę mają lekkie oraz kompaktowe rozwiązania.

Dobry sprzęt biwakowy do bikepackingu zwykle jest:

• mniejszy,
• lżejszy,
• bardziej pakowny,
• ale też wyraźnie droższy.

Dlatego wiele osób zaczyna od prostszych setupów i dopiero z czasem optymalizuje wyposażenie pod własne potrzeby.

Jak ubrać się na bikepacking?

Odzież w bikepackingu bardzo mocno przypomina podejście znane z trekkingu czy górskich aktywności. Najlepiej sprawdza się klasyczny system warstwowy. Kluczowe jest utrzymanie komfortu termicznego oraz skuteczne zarządzanie wilgocią — zarówno podczas jazdy, jak i na postojach.

Pierwsza warstwa powinna przede wszystkim dobrze odprowadzać pot. Dlatego bawełna podczas dłuższych wyjazdów zwykle bardzo szybko przegrywa z syntetykami oraz wełną merino.

Druga warstwa odpowiada za izolację aktywną. Lekka bluza, cienki softshell czy oddychająca kurtka sprawdzają się znacznie lepiej niż ciężkie i „pancerne” rozwiązania.

Wieczorem ogromnego znaczenia nabiera dodatkowy izolator. Po całym dniu jazdy organizm wychładza się dużo szybciej, niż wielu osobom się wydaje.

Na końcu pozostaje membrana — najlepiej lekka, kompaktowa i traktowana bardziej jako awaryjna ochrona przed pogodą niż podstawowa warstwa używana przez cały dzień.

Nie zawsze trzeba wyglądać jak zawodowy kolarz

To coś, co wiele osób odkrywa dopiero po pierwszych wyjazdach.

Przy spokojniejszej turystyce rowerowej bardzo dobrze sprawdza się połączenie odzieży trekkingowej z wybranymi elementami kolarskimi.

W praktyce często dużo ważniejsze od „pełnego stroju kolarskiego” okazują się:

• dobra wkładka w spodenkach,
• oddychające materiały,
• wygodne warstwy,
• ochrona przed wiatrem i deszczem.

Bikepacking mocno premiuje uniwersalność. Każda dodatkowa rzecz zajmuje miejsce, dlatego lepiej mieć mniej ubrań, ale takich, które rzeczywiście działają w różnych warunkach.

Odzież rowerowa w Montiko!

Źródło: Deuter.com

Planowanie trasy ma większe znaczenie, niż wielu osobom się wydaje

Jednym z najczęstszych błędów początkujących jest przecenianie własnych możliwości i niedoszacowanie trudności trasy.

Dobrze zaplanowany wyjazd powinien uwzględniać:

• nawierzchnię,
• przewyższenia,
• dostęp do sklepów i wody,
• możliwości noclegowe,
• realną kondycję uczestników.

Na początku dużo lepiej wybierać krótsze dystanse i znany teren. Bikepacking bardzo szybko pokazuje, że nawet pozornie niewielkie różnice w przewyższeniach czy nawierzchni potrafią całkowicie zmienić charakter wyjazdu.

Warto też pamiętać o nawigacji. Telefon często okazuje się niewystarczający przy wielogodzinnej jeździe, szczególnie podczas deszczu lub intensywnego słońca.

Dedykowana nawigacja rowerowa albo zegarek z mapami potrafią znacząco poprawić komfort oraz bezpieczeństwo podczas dłuższych wypraw.

Czy bikepacking jest dla każdego?

Teoretycznie tak. W praktyce — niekoniecznie każdemu przypadnie do gustu. Jeśli cenisz wygodę, dużą ilość bagażu i prostą organizację, klasyczne sakwy nadal mogą być świetnym wyborem.

Bikepacking dużo bardziej premiuje minimalizm, planowanie i świadome podejście do sprzętu. W zamian daje jednak większą mobilność, swobodę jazdy i możliwość wygodniejszego poruszania się poza asfaltem.

Bardzo dobrze sprawdza się również podczas dalszych tras z noclegami „pod dachem”, kiedy odpada konieczność zabierania dużej ilości sprzętu biwakowego.
Na bardzo dalekie trasy warto rozważyć rozwiązanie hybrydowe z lekkim bagażnikiem i dodatkowymi sakwami zamiast torby podsiodłowej.

Podsumowanie — bikepacking to bardziej sposób myślenia niż sam sprzęt

Bikepacking nie sprowadza się wyłącznie do modnych toreb montowanych na rowerze. To raczej inne spojrzenie na podróżowanie. Nie chodzi o to, żeby zabrać jak najmniej za wszelką cenę. Chodzi o to, żeby zabrać dokładnie tyle, ile rzeczywiście będzie potrzebne. Niestety źle rozłożony bagaż potrafi skutecznie odebrać przyjemność z jazdy. Tak samo jak źle dobrana trasa, nadmiar sprzętu albo nieprzemyślana organizacja. Dopiero po kilku wyjazdach zaczyna się naprawdę rozumieć, jak bardzo w bikepackingu wszystko wpływa na siebie nawzajem — rower, odzież, sprzęt, trasa i sposób pakowania. Być może właśnie dlatego tak wiele osób po pierwszym dobrze zorganizowanym wyjeździe bardzo szybko zaczyna planować kolejny.

Udanych wypraw!